RUŠENJE BOGOMOLJA // 09. 1992.
MEVLIDA SERDAREVIĆ // PREDSJEDNIK KOMISIJE ZA SPAŠAVANJE KULTURNE BAŠTINE GRADA
GOVORNA ISTORIJA - INTERVJU
GOVORNA ISTORIJA - TRANSKRIPT

Septembar 1992

Mevlida Serdarević
Predsjednik Komisije za spašavanje kulturne baštine grada
RUŠENJE BOGOMOLJA

‘To je zapravo rušenje određene kulture, određenog dijela civilizacije, kao dokaz o nemogućnosti zajedničkog življenja. A ukoliko bi se srušila bilo koja kultura, bilo koji kulturni izraz, bilo čija dobra, onda više nema Bosne. Zbog toga je izuzetno važno da se sačuvaju dobra kulturno-istorijskog naroda, dobra svih naroda, svih ljudi koji žive u ovom gradu i šire, jer jedino tako ćemo sačuvati Bosnu onakvu kakvu je mi želimo i onakvu kakva je bila.’

FOTOGRAFIJE NA TEMU
TEKST NA TEMU

SEPTEMBAR 1992


• Predsjedništvo BiH donijelo odluku po kojoj će se evakuacija djece u organizaciji Dječije ambasade vršiti samo u uslovima pune bezbjednosti.
• Slobodan Milošević smjenjuje Milana Panića, novog predsjednika Vlade Jugoslavije.
• U sarajevskom naselju Stup, u kome caruje trgovina, zategnuta situacija. HVO, TO BiH, bosanski Srbi, postavili barikade, jednu do druge.
• Gradom vlada epidemija enterokolitisa i dizenterije.
• Izjava sarajevskih Jevreja: “Mi želimo da budemo bosanski Jevreji. U Drugom svjetskom ratu, najviše pravednika bilo je među Muslimanima. Oni su sklanjali Jevreje.”
• Ruski mediji za sve što urade Srbi optužuju Muslimane.
• Srpski snajperisti gađaju novinare “Oslobođenja” pri ulasku u zgradu.
• Profunkcionisao kopneni koridor od Splita prema Sarajevu.
• Srbi potpisali da se teško naoružanje stavi pod kontrolu UNPROFOR-a., po isteku ultimatuma.
• U Sarajevu se osnivaju udruženja protjeranih građana iz drugih gradova BiH.


• Srušen talijanski humanitarni avion.
• Ženeva, 4. septembar 1992. U Ženevi, pod okriljem UN i EZ, u Palati nacija, počela međunarodna konferencija o bivšoj Jugoslaviji.
• Krug humanitarne pomoći donosi građaninu Sarajeva 400 g. hrane dnevno.
• Konvoji Dječije ambasade na čekanju.
• Ministarstvo obrazovanja izdalo saopštenje da upis u škole zavisi od bezbjedonosnih uslova.
• Ženeva, 6. septembar 1992. Na međunarodnoj konferenciji, agresorskoj strani naloženo da do 12. septembra skloni svo teško naoružanje oko Sarajeva, Goražda, Bihaća i Jajca, te ga stavi pod kontrolu UN. Karadžić nije potpisao sporazum o stavljanju teškog naoružanja pod kontrolu UNPROFOR-a.


• Uprkos roku koji je Radovan Karadžić dobio za predaju oružja pod kontrolu UNPROFOR-a, on pregovara oko veličine cijevi.
• Opljačkano skladište “Fruktala” na Stupu. Jedinice HVO-a i Jukine jedinice se takmiče ko će više odnijeti. Glavni stožer HVO-a u Mostaru daje ultimatum Oružanim snagama BiH, u Sarajevu, da se povuku u roku od 48 sati, sa Stupa.
• Premijera prve ratne predstave “Sklonište”, u izvedbi Ratnog teatra “Sartr”.
• Hotel “Holiday inn” zaradio 230.000$ za dva mjeseca, jer jedino oni mogu primati strane novinare i opskrbljivati ih hranom, vodom i strujom.
• Građani lože klackalice i klupe iz parkova da bi preživjeli zimu.


• Građani Sarajeva mogu kupiti bure vode od 30 litara, za 10 DEM. Oni koji sami idu po vodu na jedno od rijetkih mjesta u gradu gdje ima vode, znaju da je ulog za jedan kanister sa vodom sopstveni život, zbog neprekidne izloženosti snajperima i granatama.
• Dr Mario Landeka u galeriji “Paleta” izložio 22 slikarska rada na temu Voda.
• Snage bosanskih Srba stavile oružje pod kontrolu UNPROFOR-a na 11 tačaka.
• Žestoka ofanziva bosanskih Srba. Izdaja jedinica HVO na Stupu. Povukli se sa linija odbrane grada.
• Delegacija BiH ide u Ženevu, na mirovne pregovore.
• Gradu nedostaje hlor za hlorisanje prljave vode. Vode se pregovori sa UNPROFOR-om.
• Još traje ofanziva bosanskih Srba na Stup za proboj u grad, na oslabljenim linijama.
• Dječiji hor “Palčići” piše princezi Diani o onome što im se događa.
• 20 autora izložilo mapu grafičkih listova “SA 92”.
• Fudbalska liga održava utakmice u Sarajevu pod parolom “Važno je učestvovati”.
• U gradu haraju glad, bolest, beznađe i smrt .
• Muslimani i Hrvati bježe sa Grbavice /okupiranog dijela grada/ plaćajući otkup za život Srbima.
• Odigrana utakmica Sarajevo - Unprofor. Rezultat 12:3.

ISTORIJA

Ako se igrate s linijama na mapi Evrope, Sarajevo ćete naći tamo gdje linije prelaze Balkan. Prvo povučete liniju od Pariza, pa kroz Veneciju i onda do Istanbula, najbliže tačke Istoka za koju je Evropa vijekovima znala. Druga linija počinje u sjevernoj Evropi, ide između Berlina i Varšave, preko Mediterana, i zatim u Afriku. Te linije se sastaju iznad Bosne i Hercegovine. Ustvari prelaze preko Sarajeva. Ovdje su ratovi počinjali i trajali, dok su ljudi voljeli i čeznuli za ljubavlju. Ovdje su trgovci prodavali robu iz cijelog svijeta, a život je bio i blizak i dalek običajima i Istoka i Zapada. Bio je zapadnjački za Istok, a orijentalni za Zapad. Bio je to život Sarajeva.

Evo šta je napisao pjesnik Muhamed Nerkesi (1592-1634), boraveći daleko od voljenog grada: “Ništa nije ni blizu mom gradu. To je biser na zemlji, saraj izvora i bašti jedinstven u svijetu … Visoke planine oko njega, stare i plemenite, snježni vrhovi pokriveni izmaglicom ljube nebo … Nemoguće je, nema sumnje, nabrojati sve ljepote ovog mjesta …”

BOGOMOLJE

Građena u kamenu u neo-gotičkom stilu, s dva tornja, 43 metra svaki od njih, Katedrala predstavlja jedno od četiri mjesta različitih bogomolja smještenih na 100 metara udaljenosti jedna od druge. Na njenoj lijevoj strani su Jevrejski hram i džamija, a na desnoj Pravoslavna crkva. 50 metara dalje je Sveti Vinsent, a nadesno stara Pravoslavna crkva, kao i poznata Gazi-Husrev-begova džamija. Tokom rata, vjerski obredi su održavani u svim bogomoljama. Koncerti su održavani u Katedrali, a “ponoćka” 1992. godine, počela je tačno u podne.

VIDEO NA TEMU
ANKETE
ANKETA
MAPA OPSADE SARAJEVA